Updates Veiligheid Oosterhorn

Met enige regelmaat wordt door de Programmacoördinator Veiligheid Oosterhorn een update verspreid aan de betrokken organisaties. Hieronder vindt u deze updates.

22 oktober: online workshop over Veiligheid & Beveiliging

Welke meerwaarde kunnen we creëren door zaken als Veiligheid en Beveiliging samen te organiseren? Pieter van der Wal, havenmeester van Groningen Seaports leidde op 22 oktober de online discussie en ging met de ruim 20 online deelnemers het gesprek aan over onderwerpen die passen bij ‘next level’ veiligheid en beveiliging, zoals:

  • Het afsluiten van wegen, die nu openbaar zijn
  • Integraal toegangsbeheer, zowel fysiek als digitaal
  • Overkoepelend monitorsysteem
  • Gebiedsbrede toegankelijkheid voor medewerkers en leveranciers

Frank Mulder, van Securitas Nederland en Manager Security voor Chemie Park Delfzijl nam het stokje over en gaf een presentatie over de praktijk. Hoe verzorg je de beveiliging en hoe zorg je voor veiligheid in coronatijd? De toegang tot het Chemie Park Delfzijl verloopt op basis van een registratie in het Security Registratie Systeem, een geldig legitimatiebewijs, kennis van de veiligheidsregels en de zogeheten Life Saving Rules, via het bekijken van een instructiefilm en het juist beantwoorden van een aantal vragen en een VCA-certificaat (Veiligheid, gezondheid en milieu Checklist Aannemers).

Systemen delen
Aangezien een groot deel van de aanmeldingsprocedure digitaal en online verloopt, is het denkbaar dat verschillende bedrijven hun systemen met elkaar delen. Hierdoor hoeven medewerkers, contractors, leveranciers en andere bezoekers zich niet telkens weer opnieuw aan te melden en te registreren. Eenmaal geregistreerd en aangemeld, heeft men dan toegang tot het hele bedrijventerrein. Dankzij persoonlijke pasjes weet het systeem precies wie zich waar op het terrein bevindt.

Centrale toegang
Een vraagstuk dat telkens opnieuw opduikt, als het om veiligheid en beveiliging gaat, is het al dan niet afsluiten van de Oosterhorn (en de Dijkweg) voor openbaar verkeer. Daarmee zou er veel meer controle en overzicht ontstaan en zouden bepaalde risico’s beter afgedekt kunnen worden. Uiteraard is dit makkelijker gezegd dan gerealiseerd. De deelnemers waren in meerderheid voor de afsluiting van de Dijkweg, maar behoorlijk verdeeld over de afsluiting van de Oosterhorn zelf. Centrale toegang blijft voorlopig dus nog op de verlanglijst staan. Het gezamenlijk nadenken en spreker hierover was plezierig en vruchtbaar.

17 september: online sessie samenwerkingsverbanden

Na de zomer begon het programma Veiligheid Oosterhorn het nieuwe seizoen meteen goed, met een interactieve online bijeenkomst in het teken van samenwerkingsverbanden. Kees Kappetijn, strategisch adviseur industriële veiligheid voor BRZO bedrijven en veiligheidsregio’s, verzorgde een interessante presentatie met veel nationale en internationale voorbeelden.

‘Welke varianten kennen we van gezamenlijke veiligheidsorganisaties in Nederland en in de wereld?’ Die vraag stond centraal in de presentatie van Kees Kappetijn. Als consultant in het veiligheidsdomein ondersteunt hij samen met een team van consultants diverse organisaties die met bijzondere crisistypes geconfronteerd kunnen worden. “Er is nog veel kwaliteitswinst te halen uit goede en afgestemde samenwerking, zeker in industrie- en havengebieden waar de uitdagingen en belangen groot zijn”, aldus Kappetijn.

Belangen
Binnen Veiligheid Oosterhorn treffen veiligheidsregio, havenbedrijf, gemeente, bedrijfsleven en provincie elkaar. Maar hoe is dat op andere bedrijventerreinen georganiseerd? De belangen zijn vergelijkbaar, de oplossingen worden vaak verschillend vormgegeven. Zo zijn op sommige parken de bedrijven ‘in the lead’ en trekken elders juist overheden de kar. De hamvraag is: “op welke thema’s wil je als belanghebbende partijen samenwerken?” Deze vraag leidde tot een grote hoeveelheid thema’s vanuit de deelnemers, die ze via hun smartphone instuurden.

Publiek-Private Samenwerking
Kappetijn: “In de meeste samenwerkingstrajecten vormen de volgende vier soorten stakeholders doorgaans de kern (in wisselende onderlinge samenstellingen). Het gaat dan vaak om Mutual Aid (delen van mensen en middelen) en andere samenwerkingsvormen (delen van kennis en innovatie, contact met onderwijs, communicatie).”

  • Overheden die verantwoordelijk zijn voor de veiligheid en openbare orde (gemeente(n), veiligheidsregio’s)
  • Bedrijven, met bijzondere veiligheidsprofielen en/of continuïteitsbelangen
  • Havenbedrijven die kijken naar veiligheid en continuïteit, maar ook naar een optimaal en stabiel vestigingsklimaat
  • Regelgevers, vergunningverleners en toezichthouders (ministerie, provincie, gemeente, politie)

What’s in it for me?
De samenwerking komt pas echt goed tot haar recht, als de deelnemende partijen er voordeel in zien: het veiligheidsbewustzijn wordt beter, makkelijker te organiseren, efficiënter en misschien zelfs wel goedkoper. Innoveren gaat sneller en wordt ook interessanter naarmate er meerdere partners meedoen. Kappetijn: “Sleuteldilemma voor samenwerking is vaak de vraag: Ben ik bereid individuele zeggenschap in te leveren om gezamenlijk voordeel te behalen? Wat we hebben geleerd in samenwerkingstrajecten is, dat elke (potentiële) samenwerkingspartner zich drie vragen zou moeten stellen:

  1. Zijn er relevante ontwikkelingen of problemen waar ik iets mee moet?
  2. Is er urgentie om die ontwikkelingen en/of problemen op te pakken?
  3. Is samenwerking de voorkeursvariant voor het aanpakken van de ontwikkelingen/problemen?

Bij 3 x Ja kun je met overtuiging in zo’n proces stappen. Bij 1 of meer x Nee, moet je goed overwegen waarom je zou participeren.”

11 juni: Schouw per fiets, 25 juni: online sessie

Aanvankelijk stond op donderdag 11 juni een kennissessie gepland, die vanwege de coronamaatregelen niet door kon gaan. Als alternatief voerde een groep deskundigen per fiets een schouw uit, ondanks de aanhoudende regen. Naar aanleiding van deze schouw werd twee weken later een online bijeenkomst georganiseerd, waarin de bevindingen in een breder gezelschap werden gedeeld.

Het Schouwteam bestond uit Franz Lenselink (gemeente Delfzijl), Rene Meinders (Groningen Seaports), Sten Wennink (SBE), Luc Franssen (Nouryon), Johannes de Vries (Veiligheidsregio Groningen), Arnold Nicolaas (Veiligheidsregio Groningen), Ger Twickler (Politie) en Ron Overbeek (Statement).

Veiligheidsaspecten
Het multidisciplinaire schouwteam bekeek per fiets (op veilige onderlinge afstand) verschillende veiligheidsaspecten op de Oosterhorn, precies op de grens tussen bedrijventerrein en de openbare ruimte. Denk bijvoorbeeld aan verkeersveiligheid, de bebording, brandveiligheid, veiligheid voor bezoekers, maar ook aan beveiliging, algemene indruk en imago.

Online bespreking 25 juni
De Oosterhorn is openbare weg. De handhaving van de regels gebeurt daar dus door de Politie. Tijdens de online bespreking kwamen een aantal knelpunten aan de orde. Zo staan er langs het fietspad een aantal verkeersborden aan de verkeerde kant, waardoor er onduidelijkheid kan ontstaan. Ook ontbreekt er een Andreaskruis bij de spoorweg die schuin de Oosterhorn oversteekt. Hierdoor kunnen gevaarlijke situaties ontstaan, bijvoorbeeld door verkeersdeelnemers die nog even snel voor een aankomende trein langs willen. Deze goederentreinen komen in het algemeen niet erg snel tot stilstand!

Matrixborden
Een lang gekoesterde wens is, om matrixborden te plaatsen, waarmee het verkeer in het geval van calamiteiten snel en effectief omgeleid of tegengehouden kan worden. In de huidige situatie is de kans groot, dat het verkeer bij calamiteiten vastloopt op de Oosterhorn, met alle negatieve gevolgen van dien voor de bereikbaarheid van aanrijdende hulpdiensten.

De Dijkweg wordt veel gebruikt als fietspad, maar loopt vlak achter het chemiepark langs.

Afsluiten Dijkweg
Tijdens de schouw werd ook de Dijkweg geïnspecteerd. Deze weg is eigendom van het waterschap en loopt direct achter het chemiepark langs. Het wordt vooral gebruikt als fietspad. Vanuit veiligheid en zeker ook vanuit beveiliging zou deze weg beter afgesloten kunnen worden. De vraag is dan wel, welke alternatieve fietsroute er beschikbaar is.

Afspraken
Er is afgesproken, dat er op de verschillende geconstateerde verbeterpunten actie wordt ondernomen. In de komende bijeenkomsten zal hieraan aandacht worden besteed.

Terugblik donderdag 30 april: online brainstorm ‘Veiligheid in Coronatijd’

Het is iets voor 13:00 uur op donderdag 30 april als de eerste gezichten op het beeldscherm verschijnen. Vanuit allerlei dorpjes in de provincie, de stad Groningen, en zelfs Rotterdam kwamen geïnteresseerden digitaal bijeen voor het eerste online evenement van Veiligheid Oosterhorn: de brainstormsessie ‘Veiligheid in Coronatijd’.

Premier Rutte riep onlangs het bedrijfsleven op om plannen te maken voor de anderhalvemetersamenleving. Om in kaart te brengen welke consequenties die nieuwe situatie heeft voor het thema veiligheid, wisselden we tijdens de brainstormsessie ‘Veiligheid in Coronatijd’ via Microsoft Teams onderling ideeën, ervaringen, vragen, problemen, dilemma’s en best practices uit.

Veiligheid in coronatijd is…

Voor het uitwisselen van ervaringen werd Mentimeter ingezet. Na een voorstelrondje begon de sessie met de frase: ‘Veiligheid in coronatijd is…’. Hierop kwamen diverse antwoorden. Eén deelneemster antwoordde met ‘brede invalshoeken’. Ze lichtte toe: ‘veiligheid is al een breed thema, maar door de coronacrisis komen er nog bredere dilemma’s bij.’ Een andere deelnemer, Kees Kappetijn, antwoordde met ‘beheersbaar’. ‘Veel bedrijven moeten van hun stabiele veiligheidssysteem naar een nieuw normaal. Dit vergt denkwerk, maar is wel beheersbaar’, vertelde hij.

De Corona Continuïteits Cockpit

Kees Kappetijn helpt bedrijven met ingewikkelde veiligheidsdilemma’s de omgang met industriële veiligheidsrisico’s in hun omgeving te verbeteren. Maatregelen in ‘het nieuwe normaal’ kunnen de bedrijfsvoering stevig beïnvloeden, wat een meer structurele druk op het bedrijf legt om de continuïteit te borgen. Speciaal daarvoor ontwikkelden KSS en RHDHV de Corona Continuïteits Cockpit (CoCoCo): een overzichtelijke checklist en handleiding voor inzicht in relevante veiligheidsthema’s. De CoCoCo helpt bij het bedenken van passende beheersmaatregelen en het rapporteren in een crisis- of managementteam of richting een toezichthouder of verzekeraar.
Download de Corona Continuïteits Cockpit

Veiligheidsrisico’s tijdens de crisis

Veel deelnemers gaven aan dat ze tegen een aantal veiligheidsrisico’s aanlopen tijdens de coronacrisis. Zo legt een deelnemer uit dat je iets meer risico’s loopt, doordat je op een andere manier moet werken en mensen daardoor uit hun gebruikelijke werkpatroon raken. Gelukkig dragen veel deelnemers ook meteen ideeën voor werken in de anderhalvemetersamenleving aan. Bij veel bedrijven is al veelvuldig nagedacht over persoonlijke beschermingsmiddelen, het opdelen van teams in verschillende ploegen en langere looptijden voor bepaalde projecten. Ook hebben een aantal bedrijven nagedacht over praktische oplossingen, zoals stickers, hekwerk en eenrichtingsverkeer in bepaalde ruimtes of een ‘desinfectiestraat’ voor de ingang van de kantine.

Drukte en bezetting

In veel sectoren liggen werkzaamheden stil door de coronacrisis. Tijdens de online brainstorm gaven veel deelnemers echter aan het op dit moment net zo druk of zelfs drukker te hebben dan voordat het coronavirus uitbrak. Zo zijn er bij veel bedrijven taken bij gekomen: ‘van het uitwisselen informatie en best practices tot het aansluiten bij stakeholders en bedenken van nieuwe concepten’. Ook blijkt de bezetting op verschillende afdelingen vaak groter te zijn dan normaal, zodat iedereen zich aan de richtlijnen van het RIVM kan houden. Een andere deelnemer vertelt dat afdelingen overuren draaien vanwege het coördineren in crisistijd en dat normale dagelijkse taken worden uitgevoerd op een lager tempo. Zo verloopt het contact met aantal bedrijven anders en is de snelheid uit grote projecten verdwenen door de crisis.

Voorzichtig positieve blik op de toekomst

De algemene conclusie van de brainstormsessie bleek voorzichtig positief. Hoe ‘het nieuwe normaal’ er precies uit gaat zien is nog niet bekend, maar iedereen is hard aan het werk om zich hier zo goed mogelijk op voor te bereiden. Hoe we de regels met zijn allen moeten gaan naleven? Zoals een deelneemster mooi verwoordde: ‘blijven praten, erop wijzen, controleren en handhaven. Het is spannend, maar ook mogelijk. We moeten het met zijn allen doen.’

Vragen?

Heeft u nog vragen over het veiligheidsprogramma? Mocht uw bedrijf of organisatie zich willen aansluiten bij het programma, mocht u zelf wel eens iets willen presenteren, of kennisdelen op het gebied van veiligheid, neem dan contact op via: info@veiligheidoosterhorn.nl.

Terugblik donderdag 12 maart, Politiebureau Delfzijl: Kennissessie Ondermijning

Donderdag 12 maart was een van de laatste dagen voor de nationale coronarichtlijnen. Dat was al meteen te merken tijdens de ontvangst van de Kennissessie in het Politiebureau Delfzijl. Begint die normaal gesproken met handen schudden en samen een kop koffie of thee drinken, nu werd er direct een ruime kring gemaakt en begroette men elkaar met een vriendelijke blik of knik. Er waren ook al enkele afmeldingen vanwege ‘corporate richtlijnen’. Hoe dan ook werd het een historische bijeenkomst.

Het RIEC (Regionaal Informatie- en Expertise Centrum) kwam kennis delen over een heel ander ontwrichtend fenomeen in onze samenleving: ondermijning. “Normaal gesproken geven we dit soort presentaties alleen aan publieke partijen, maar tegenwoordig investeren wij meer en meer in publiek-private samenwerking”, aldus de vertegenwoordiger van het RIEC. Kort daarvoor benadrukte Boukje Lenting, teamchef politie van het basisteam Ommelanden Noord, hoe belangrijk zij het vond dat Veiligheid Oosterhorn aandacht besteedt aan het thema ondermijning. “Mooi om te zien dat niet alleen publieke maar ook private partijen zich ermee bezighouden.”

Het belang van wederkerigheid

Ondermijning heeft veel negatieve gevolgen voor de leefbaarheid en ons financieel-economische stelsel. Het gaat om fraude, oplichting, geweld, chantage en valse concurrentie. Daarnaast kan ondermijning leiden tot imagoschade en een onaantrekkelijk vestigingsklimaat op bedrijventerreinen. Iedereen is het erover eens dat ondermijning waar mogelijk voorkomen moet worden. Het is belangrijk om met elkaar in gesprek te gaan en te blijven. “Dat doen wij binnen Veiligheid Oosterhorn al heel goed”, aldus programma coördinator Franz Lenselink.

Anders leren kijken

Meestal is ondermijning subtiel verweven met de samenleving. Vaak heb je in eerste instantie niet eens door dat het er is. Alles begint dan ook met bewustwording. “Je moet anders naar dingen leren kijken”, aldus het RIEC. Vanuit de zaal klonk de vraag of dit geen symptoombestrijding is. “Aan de ene kant wel, want je loopt achter de feiten aan, maar aan de andere kant ook niet”, aldus het RIEC. “Doordat we mensen aan de voorkant informeren, zijn ze alerter op mogelijke signalen. Hierdoor komt ondermijning minder snel voor.” De volgende vraag is natuurlijk wat je aan preventie kunt doen. De deelnemers zijn het erover eens dat dit erg interessant is en er wordt meteen overlegd hoe we daar bij Veiligheid Oosterhorn een volgende keer dieper op in kunnen gaan.

App ‘Ondermijning’

“De nieuw ontwikkelde app ‘Ondermijning’ is gratis te downloaden”, aldus het RIEC. “Je vindt er meer informatie over de thema’s, kunt nieuwsberichten lezen en deelnemen aan een quiz over ondermijning.” De app bevat bovendien een kennisbank met informatie over verschillende ondermijningsthema’s en weblinks naar rapporten, nieuwsbrieven, websites, podcasts en nog veel meer. Lees meer over de app Ondermijning

Verdachte situatie

Stel, je ziet een verdachte situatie en je wilt die melden, waar doe je dat dan? Volgens het RIEC kan dit bij de lokale politie of via Meld Misdaad Anoniem. Dit meldpunt is zeven dagen per week bereikbaar via 0800-7000. Op maandag tot en met vrijdag van 8.00 tot 22.00 uur en in weekenden en op feestdagen van 10.00 tot 18.00 uur. Je kunt 24/7 online melden in een beveiligde omgeving.

Vragen?

Zeker gezien de bijzondere omstandigheden was het een goedbezochte en zeer gewaardeerde kennissessie met veel ruimte voor vragen en discussie. Heeft u nog vragen over het veiligheidsprogramma? Mocht uw bedrijf of organisatie zich willen aansluiten bij het programma, mocht u zelf wel eens iets willen presenteren, of kennisdelen op het gebied van veiligheid, neem dan contact op via: info@veiligheidoosterhorn.nl

SAMENWERKENDE PARTNERS